bipolar I disorder - bipolar I bozukluğu / ikiuçlu I bozukluğu

yaşam boyu en az bir MANİ epizodunun yer aldığı DUYGUDURUM bozukluğunu içerir. Mani epizodu öncesinde ya da sonrasında HİPOMANİ ya da majör depresyon EPİZOD'ları bulunabilir, ancak tanı için bu durum zorunlu değildir. [Bozukluğa ilişkin belirtilerin/belirleyicilerin tam listesi ve TANI ÖLÇÜTLERİ için DSM-5’e (Köroğlu, 2014) bakınız.] Epidemiyoloji: DSM-5’te dünyada 12 ay için PREVALENS %0.0-0.6 olarak verilmektedir. Erkeklerdeki bozukluğun kadınlardakine oranı 1.1/1.0’dir. Bipolar I, II ve tanımlanmamış bozukluk için genel nüfus prevalensi %1.8 olarak verilmektedir. [Diğer bazı epidemiyolojik bulgular için DSM-5’e (Köroğlu, 2014) bakınız.] Etiyoloji: Biyolojik ve genetik faktörler ağırlıktadır. Birinci derece akrabalarda şizofreni, bipolar I veya bipolar II bozukluğunun olması, riski 10 kat artırır. Bozukluk için diğer risk faktörleri arasında demografik özellikler (örn., düşük sosyoekonomik düzey); psikososyal özellikler (örn., boşanmak, ayrılmak, eşin ölümü); olumlu yaşam olayları (örn., başarı, evlenme, terfi) vardır. Sınıflandırma/Tanılama: DSM-IV-TR’de, Eksen I’in altındaki Duygudurum Bozuklukları/Bipolar Bozukluklar’da Bipolar I Bozukluğu olarak yer alır. DSM-5’te, Bipolar ve İlişkili Bozukluklar ana tanı kategorisinin türüdür (ICD-10-CM kodu alt türler için bildirilmektedir). [Ana tanı kategorisi altındaki tür (type) ve alt türlerin (subtype) kapsamlı dökümü için DSM-TR-5’e (Köroğlu, 2014) bakınız.] DSM-5’teki Alt Türler: Andaki ya da en son mani EPİZOD’unun şiddet ve seyri açısından a. ağır olmayan (ICD-10-CM kodu: F31.11), b. orta derecede (ICD-10-CM kodu: F31.12), c. ağır (ICD-10-CM kodu: F31.13), d. psikoz özellikleri gösteren (ICD-10-CM kodu: F31.2), e. tam yatışma göstermeyen (ICD-10-CM kodu: F31.73), f. tam yatışma gösteren (ICD-10-CM kodu: F31.74), g. tanımlanmamış (ICD-10-CM kodu: F31.9). Andaki ya da en son hipomani epizodunun seyri açısından a. tam yatışma göstermeyen (ICD-10-CM kodu: F31.73), b. tam yatışma gösteren (ICD-10-CM kodu: F31.74), c. tanımlanmamış (ICD-10-CM kodu: F31.9). Andaki ya da en son depresyon epizodunun şiddet ve seyri açısından a. ağır olmayan (ICD-10-CM kodu: F31.31), b. orta derecede (ICD-10-CM kodu: F31.42), c. ağır (ICD-10-CM kodu: F31.4), d. psikoz özellikleri gösteren (ICD-10-CM kodu: F31.5), e. tam yatışma göstermeyen (ICD-10-CM kodu: F31.75), f. tam yatışma gösteren (ICD-10-CM kodu: F31.76), g. tanımlanmamış (ICD-10-CM kodu: F31.9), h. andaki ya da en son epizod tanımlanmamış (ICD-10-CM kodu: F31.9). Tedavi: 1. farmakoterapi: Antikonvülsanlar/antiepileptikler (örn., valporic acid, carbamazepine, lamotrigine), atipik antipsikotikler (örn., olanzapine, risperidone, quetiapine, aripiprazole, ziprasidone, lurasidone, asenapine) ve duygudurum düzenleyiciler (örn., lithium) kullanılır. 2. psikoterapi: Vakanın genel uyum ve uyuncunu artırmada, bozukluğun nüks olasılığını azaltmada stres yönetimi, psikoeğitim ve aile eğitimi gibi destekleyici teknikler uygulanır. Mevsimsel döngülü tür için güneş ışığı tedavisinden de yararlanılır. bakınız: DSM-5 sınıflandırması karşılaştırınız: bipolar II bozukluğu, siklotimi bozukluğu , tanımlanmış diğer bir bipolar ve ilişkili bozukluk, tanımlanmamış bipolar ve ilişkili bozukluk